Anahtar Kelimeler
hazır olma
bilinç
algısal işleme
anlamsal işleme
Nasıl Atıf Yapılır
Öz
Dikkatsizlik körlüğü üzerine yapılmış olan araştırmalar, dikkat bir göreve odaklandığında görsel çevremizde beklenmedik bir şekilde beliren uyaranların farkedilemeyebileceğini göstermiştir. Bu uyaran yine de algısal ve anlamsal düzeyde işlenir ve hatırlanabilir. Bu durumun görsel çevrede dikkatimizi yöneltmememiz gereken uyaranların olduğu durumda da geçerli olup olmadığı sorusu henüz tam olarak yanıtlanamamıştır. Bu soruyu inceleyen iki deneyde, katılımcılar eşya resimlerine dikkatlerini odaklamış ve diğer resimlere dikkatlerini yönlendirmemişlerdir. Dikkatsizlik körlüğü aşamasında beklenmeyen bir sözcük, dairesel sunumun ortasında belirmiştir. Bu sözcüğü görmediğini belirten katılımcıların verisi, bu sözcüğe hiç maruz kalmamış katılımcıların verisi ile karşılaştırılmıştır. Deney 1’de katılımcıların bir sözcük parçasını bu sözcükle tamamlama olasılıkları sözcüğe hiç maruz kalmamış katılımcılardan daha fazladır. Deney 2’de ise, katılımcıların bu sözcüğün resmini seçme olasılıkları sözcüğe hiç maruz kalmamış katılımcılardan daha fazladır. Bu çalışmalar farkedilmeyen beklenmeyen uyaranın algısal ve anlamsal düzeyde işlendiğini ve izleyen görevde bir hazır olma etkisi (priming) yarattığını ortaya koymuştur. Bulgular, farkedilmeyen uyaranın bellek ile muhtemel bağları ve bilicin düzeyleri çerçevesinde tartışılmıştır.
Referanslar
Becker, M.W., & Leinenger, M. (2011). Attentional selection is biased toward mood-congruent stimuli. Emotion, 11(5), 1248-54. doi: 10.1037/a0023524
Becklen, R., & Cervone, D. (1983). Selective looking and the noticing of unexpected events. Memory & Cognition, 11(6), 601-608. http://dx.doi.org/10.3758/BF03198284
Block, N. (2011). Perceptual consciousness overflows cognitive access. Trends in Cognitive Sciences, 15(12), 567-575. doi: 10.1016/j.tics.2011.11.001.
Butler, B. C., & Klein, R. (2009). Inattentional blindness for ignored words: Comparison of explicit and implicit memory tasks. Consciousness and Cognition: An International Journal, 18(3), 811-819. http://dx.doi.org/10.1016/j.concog.2009.02.009
Chabris, C. F., Weinberger, A., Fontaine, M., & Simons, D. J. (2011). You do not talk about Fight Club if you do not notice Fight Club: Inattentional blindness for a simulated real-world assault. i- Perception, 2(2), 150-153.
Deutsch, J. A., & Deutsch, D. (1963). Attention: Some theoretical considerations. Psychological Review, 70(1), 80.
Drew, T., Võ, M. L.-H., & Wolfe, J. M. (2013). The invisible gorilla strikes again: Sustained inattentional blindness in expert observers. Psychological Science, 24(9), 1848-1853. http://dx.doi.org/10.1177/0956797613479386
Hannon, E. M., & Richards, A. (2010). Is Inattentional Blindness Related to Individual Differences in Visual Working Memory Capacity or Executive Control Functioning? Perception, 39(3), 309–319. https://doi.org/10.1068/p6379
Horwood, S., & Beanland, V. (2016). Inattentional blindness in older adults: Effects of attentional set and to- be-ignored distractors. Attention, Perception & Psychophysics, 78(3), 818-28.
Iamshchinina, P. A., & Kuvaldina, M. B. (2014). An ERP Study of Inattentional Blindness Condition. Psychology. Journal of Higher School of Economics, 11(4), 158-174
Koivisto, M., & Revonsuo, A. (2007). How Meaning Shapes Seeing. Psychological Science, 18(10), 845- 849. https://doi.org/10.1111/j.1467-9280.2007.01989.x
Koivisto, M., Revonsuo, A., & Salminen, N., (2005). Independence of visual awareness from attention at early processing stages. NeuroReport, 16(8), 817–821.
Lamme, V. A. F. (2004). Separate neural definitions of visual consciousness and visual attention: A case for phenomenal awareness. Neural Networks, 17, 861–872.
Mack, A., & Rock, I. (1998). Inattentional blindness. Cambridge, MA, US: The MIT Press.
Memmert, D. (2006). The effects of eye movements, age, and expertise on inattentional blindness. Consciousness and Cognition, 15(3), 620-627.
Most, S. B., Scholl, B. J., Clifford, E. R., & Simons, D. J. (2005). What you see is what you set: Sustained inattentional blindness and the capture of awareness. Psychological Review, 112(1), 217-242. http://dx.doi.org/10.1037/0033-295X.112.1.217
Most, S. B., Simons, D. J., Scholl, B. J., Jimenez, R., Clifford, E., & Chabris, C. F. (2001). How not to be seen: The contribution of similarity and selective ignoring to sustained inattentional blindness. Psychological Science, 12(1), 9-17. http://dx.doi.org/10.1111/1467-9280.00303
Murphy, S., & Dalton, P. (2016). Out of touch? Visual load induces inattentional numbness. Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance, 42(6), 761-5.
Naccache, L., & Dehaene, S. (2001). Unconscious semantic priming extends to novel unseen stimuli. Cognition, 80(3), 215-229. http://dx.doi.org/10.1016/S0010-0277(00)00139-6
Pinto, Y., Sligte, I. G., Shapiro, K. L., & Lamme, V. A. F. (2013). Fragile visual short-term memory is an object-based and location-specific store. Psychonomic Bulletin & Review, 20(4), 732-739. http://dx.doi.org/10.3758/s13423-013-0393-4
Rees, G., Russell, C., Frith, C. D., & Driver, J. (1999). Inattentional blindness versus inattentional amnesia for fixated but ignored words. Science, 286(5449), 2504-2507. http://dx.doi.org/10.1126/science.286.5449.2504
Roediger, H. L. III, & Blaxton, T. A. (1987). Retrieval modes produce dissociations in memory for surface information. In D. S. Gorfein & R. R. Hoffman (Eds.), Memory and learning: The Ebbinghaus Centennial Conference (pp.349-379). Hillsdale, NJ, US: Lawrence Erlbaum Associates, Inc.
Roediger, H. L., & McDermott, K. B. (1993). Implicit-memory in normal human subjects. In H. Spinnler and F. Boller (Eds.), Handbook of neuropsychology, Vol. 8 (pp. 63–131). Amsterdam: Elsevier.
Schacter, D. L. (1989). Memory. In M. I. Posner (Ed.), Foundations of cognitive science (pp. 683-725). Cambridge, MA, US: The MIT Press.
Schnuerch, R., Kreitz, C., Gibbons, H., & Memmert, D. (2016). Not quite so blind: Semantic processing despite inattentional blindness. Journal of Experimental Psychology:Human Perception and Performance, 42(4), 459-463. http://dx.doi.org/10.1037/xhp0000205
Simons, D. J. (2000). Attentional capture and inattentional blindness. Trends in Cognitive Sciences, 4(4), 147-155. http://dx.doi.org/10.1016/S1364-6613(00)01455-8
Simons, D. J., & Chabris, C. F. (1999). Gorillas in our midst: Sustained inattentional blindness for dynamic events. Perception, 28(9), 1059-1074. http://dx.doi.org/10.1068/p2952
Sligte, I. G., Wokke, M. E., Tesselaar, J. P., Scholte, H. S., & Lamme, V. A. F. (2011). Magnetic stimulation of the dorsolateral prefrontal cortex dissociates fragile visual short-term memory from visual working memory. Neuropsychologia, 49(6), 1578-1588. http://dx.doi.org/10.1016/j.neuropsychologia.2010.12.010
Snodgrass, J. G., & Vanderwart, M. (1980). A standardized set of 260 pictures: norms for name agreement, image agreement, familiarity, and visual complexity. Journal of Experimental Psychology:Human Learning and Memory, 6(2), 174.
Wood, K., & Simons, D. J. (2019). Processing without noticing in inattentional blindness: A replication of Moore and Egeth (1997) and Mack and Rock (1998). Attention,Perception, & Psychophysics, 81(1), 1-11.
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Telif Hakkı (c) 2021 Nesne Psikoloji Dergisi