Nesne Dergisi
www.nesnedergisi.com
Cilt 8, Sayı 16  Haziran - 2020  (ISSN: 2147-6489, E-ISSN: )
Fatma Mahperi ULUYOL

NO Makale Adı
1570141583 ERKEKLERE ÖZGÜ BEDEN TUTUM ÖLÇEĞİ (EÖBTÖ)’NİN TÜRKÇE FORMUNUN GEÇERLİK VE GÜVENİLİRLİK ÇALIŞMASI

Öz
Beden algısı alanında yapılan araştırmalarda kadınların erkeklere kıyasla daha çok beden memnuniyetsizliği yaşadıkları belirtilmektedir. Bu durumun geleneksel ölçüm araçlarının beden algısını değerlendirirken ağırlıklı olarak zayıflık faktörüne yaptığı vurgudan kaynaklandığı düşünülmektedir. Bu yanlı tutum erkeklerdeki beden memnuniyetsizliğini değerlendirirken sınırlılık yaratabilmektedir. Alanyazındaki bu eksikliği gidermek için Tylka, Bergeron, & Schwartz (2005) tarafından Erkeklere Özgü Beden Tutum Ölçeği (Male Body Attitudes Scale, EÖBTÖ) geliştirilmiştir. Ölçek erkeklerin bedenlerine yönelik tutumlarını kaslılık, vücut yağ oranı ve boy uzunluğu açısından değerlendirmektedir. Farklı kültürlerde ölçeğin geçerliği ve güvenirliği test edilmiş ve faktör yapısına yönelik farklı bulgular raporlanmıştır. Dolayısıyla, toplumsal cinsiyet rolleri gibi cinsiyete özgü faktörlerden etkilenen beden algısını değerlendiren bu ölçüm aracının farklı örneklemlerde ve kültürlerdeki psikometrik özelliklerinin incelenmesi gerektiği düşünülmektedir. Bu amaçla bu çalışmada EÖBTÖ’nün Türkçe formunun psikometrik özellikleri 277 erkek üniversite öğrencisi üzerinde incelenmiştir. Türkçe formun iç geçerlik katsayıları, ölçeğin tamamı için .88, Kaslılık, Vücut yağ oranı ve Boy alt boyutları için sırasıyla .86, .84 ve .77 olarak bulunmuştur. Yapı geçerliğini test etmek için yürütülen analiz bulgularına göre de ölçeğin Türkçe formunun orijinal ölçek ile tutarlı olarak üç faktörlü yapıyı desteklediği ve uyum indekslerinin kabul edilir sınırlarda olduğu bulunmuştur. Türkçe alanyazında erkeklerin beden tutumunu değerlendiren bir ölçüm aracının olmaması, EÖBTÖ’nün klinik uygulamalarda ve ilerideki araştırmalarda kullanılması için işlevsel bir araç olacağı düşünülmektedir.


Anahtar kelimeler: Erkek beden imajı, geçerlilik, güvenirlik, uyarlama